Rezervasiya sistemi turizm şirkətinin gündəlik işinin mərkəzinə çevrilir: axtarış, bron, ödəniş, bilet, agentlər və hesabatlar hamısı onun üzərindən keçir. Səhv seçim sonradan baha başa gəlir — sistemi dəyişmək, müqavilələri yenidən bağlamaq və komandanı yenidən öyrətmək lazım olur. Bu yazıda rezervasiya sistemi necə seçilir sualına praktik cavab veririk: təchizatçı ilə danışarkən verməli olduğunuz 10 sual və sonda istifadə edə biləcəyiniz yoxlama siyahısı.
1. Hansı məhsulları satacaqsınız?
Aviabilet, otel, tur paketləri, viza, sığorta, transfer — hamısı birdən lazımdırmı, yoxsa birindən başlayacaqsınız? Yaxşı sistem modulludur: bu gün aviabilet ilə başlayıb sabah otel və turları əlavə edə bilməlisiniz, sistemi dəyişmədən. Soruşun: “Yeni modul əlavə etmək üçün nə lazımdır və neçəyə başa gəlir?”
2. Sistem hansı mənbələrə qoşulur?
Satacağınız qiymətlər mənbədən gəlir:
- Aviabilet: GDS (Amadeus, Sabre, Travelport), aviaşirkətlərin NDC kanalları, aşağı qiymətli aviaşirkətlər.
- Otel: bedbank-lar (Hotelbeds, GoGlobal, Hotelston və s.), onlayn platformalar, öz birbaşa müqavilələriniz.
- Turlar: öz paketləriniz və turoperatorların təklifləri.
Vacib sual: müqavilələr kimin adınadır? Bəzi platformalar öz müqavilələri ilə məzmun verir — başlamaq asandır, amma qiymət və şərtlər onlardan asılı olur. Öz müqavilələrinizlə işləyən sistem daha sərbəst və uzunmüddətli olur. GDS-lərin fərqi haqqında: bronlaşdırma sistemləri və Amadeus proqramı.
3. Bilet necə yazılır və ödəniş necə toplanır?
- IATA akkreditasiyanız varmı, yoxsa biletlər konsolidator vasitəsilə yazılacaq? Sistem hər iki modeli dəstəkləməlidir.
- Hansı ödəniş üsulları işləyir: yerli bankların onlayn ödənişi, Apple Pay və Google Pay, agentlər üçün balansdan ödəniş?
- Çoxlu valyuta lazımdırmı və valyuta məzənnəsi necə hesablanır?
- Kart məlumatları sizin serverdə saxlanılmamalıdır: ödəniş bankın təhlükəsiz səhifəsində və 3D Secure ilə aparılmalıdır.
4. Qiymət və qazanc qaydalarını özünüz idarə edə bilirsinizmi?
Qazancınız qiymət qaydalarındadır. Admin paneldə bunları proqramçı olmadan dəyişə bilməlisiniz:
- istiqamət, aviaşirkət, təchizatçı və ya otel üzrə əlavə (markup);
- servis haqqı və endirimlər, promokodlar;
- B2C müştərilər və agentlər üçün fərqli qiymətlər.
5. Agentlər üçün B2B bölmə lazımdırmı?
Sub-agentlərlə işləyirsinizsə, hər agentin öz hesabı, balansı, kredit limiti və komissiya və ya netto qiymət qaydası olmalıdır. Agent bronu özü etməli, fakturalar və hesabatlar avtomatik yaranmalıdır. Turoperator və agent münasibətlərinin iş modeli haqqında: turoperator və turagent nədir; həll — B2B agent portalı.
6. Bron edildikdən sonra nə baş verir?
Seçim zamanı ən çox unudulan hissə budur, halbuki agentliyin vaxtının böyük hissəsi bron sonrası işlərə gedir:
- e-bilet və otel vauçerinin avtomatik göndərilməsi;
- reys cədvəli dəyişikliklərinin izlənməsi və müştəriyə bildiriş;
- dəyişiklik və qaytarma — tarif qaydalarına uyğun cərimə hesablanması;
- ləğv olunmuş bronlar və geri ödənişlərin uçotu.
Soruşun: “Qaytarma sistemdə edilir, yoxsa əl ilə GDS terminalında?”
7. Hesabatlar və mühasibat necədir?
- günlük satışlar, ödənişlər və borclar;
- təchizatçılar və konsolidatorla hesablaşma;
- agentlər üzrə komissiyalar və balanslar;
- Excel-ə və ya mühasibat proqramına ixrac.
Rezervasiya sistemi ilə mühasibatın ayrı-ayrı işləməsi hər ay saatlarla əl ilə uzlaşdırma deməkdir. Həll: mühasibat və idarəetmə.
8. Sayt sürətli, mobil uyğun və SEO-ya hazırdırmı?
Müştərilərin çoxu telefondan gəlir və sizi Google-da axtarır. Yoxlayın:
- axtarış nəticələri telefonda neçə saniyəyə açılır;
- istiqamət və tur səhifələri axtarışda görünürmü, dinamik axtarış səhifələri isə indeksdən çıxarılıbmı;
- çoxdillilik (AZ, EN, RU) və hər dil üçün ayrıca səhifələr varmı.
Ətraflı: turizm saytları üçün SEO.
9. Ümumi xərc nə qədərdir: birinci il və sonrası?
Yalnız ilkin qiymətə baxmayın. Ümumi xərcə bunlar daxildir:
- birdəfəlik hazırlanma və ya lisenziya;
- aylıq abunə, server və dəstək;
- bron və ya axtarış başına haqq varmı;
- yeni təchizatçı və ya modul əlavə etməyin qiyməti;
- agentliyin ayrıca ödədiyi GDS, IATA və bank xərcləri.
Rəqəmlərlə müqayisə: aviabilet rezervasiya sistemi neçəyə başa gəlir və turizm saytı neçəyə başa gəlir.
10. Dəstək, təhlükəsizlik və məlumatlar kimə məxsusdur?
- Dəstək: problem yarananda kimə və necə müraciət edirsiniz, cavab müddəti nə qədərdir, dəstək sizin dilinizdə və saat qurşağınızdadırmı?
- Yeniləmələr: GDS və aviaşirkət API-ləri dəyişəndə sistemi kim yeniləyir və bu, qiymətə daxildirmi?
- Təhlükəsizlik: ehtiyat nüsxələr, giriş hüquqları, server harada yerləşir?
- Məlumatlar: müştəri bazası, bronlar və hesabatlar sizindir — təchizatçını dəyişsəniz, onları ixrac edə biləcəksinizmi? Mənbə kodu və domen kimin adınadır?
Bonus: demo istəyin
Təqdimata deyil, işləyən sistemə baxın: real axtarış, test mühitində bron, bilet yazılması, qaytarma və admin panel. Mümkünsə sistemi artıq istifadə edən şirkətlə danışın.
Yoxlama siyahısı
| Sual | Cavab |
|---|---|
| Lazım olan bütün məhsullar (və gələcəkdəkilər) dəstəklənir | Bəli / Xeyr |
| Lazım olan GDS, NDC və otel mənbələrinə qoşulur; müqavilələr kimin adınadır aydındır | Bəli / Xeyr |
| IATA və konsolidator modeli, yerli ödəniş üsulları işləyir | Bəli / Xeyr |
| Qiymət qaydalarını admin paneldən özüm dəyişə bilirəm | Bəli / Xeyr |
| B2B agent bölməsi var (balans, limit, komissiya) | Bəli / Xeyr |
| Dəyişiklik, qaytarma və cədvəl dəyişiklikləri sistemdə idarə olunur | Bəli / Xeyr |
| Hesabatlar və mühasibat ixracı var | Bəli / Xeyr |
| Sayt sürətli, mobil uyğun, çoxdilli və SEO-ya hazırdır | Bəli / Xeyr |
| Birinci il və sonrakı illərin ümumi xərci yazılı verilib | Bəli / Xeyr |
| Dəstək, yeniləmələr və məlumatların sahibliyi müqavilədə yazılıb | Bəli / Xeyr |
Bu suallara birlikdə cavab tapmaq üçün pulsuz konsultasiyaya yazılın — sistemimizi demo rejimində göstərək. Həllərimizlə tanış olmaq üçün aviabilet və otel rezervasiya sistemi səhifələrinə baxın.
Tez-tez verilən suallar
Hazır platforma, yoxsa xüsusi sistem?
Hazır platforma tez işə düşür, amma qaydaları və imkanları platformanındır. Xüsusi və ya fərdiləşdirilən sistem sizin iş proseslərinizə uyğunlaşır. Seçim satış həcminizdən, B2B ehtiyacınızdan və büdcənizdən asılıdır. Ətraflı müqayisə: white label, yoxsa xüsusi sistem.
Bir neçə GDS-ə birdən qoşulmaq lazımdır?
Başlanğıcda bir mənbə kifayət edə bilər. Satış artdıqca ikinci GDS və ya NDC əlavə etmək ən sərfəli tarifləri tapmağa kömək edir — ona görə sistemin yeni mənbə qəbul edə bilməsi vacibdir.
Sistemi seçməzdən əvvəl hansı sənədləri hazırlamaq lazımdır?
Satdığınız məhsulların, istifadəçi rollarının (menecer, agent, mühasib), mövcud müqavilələrinizin və istədiyiniz hesabatların qısa siyahısı kifayətdir. Bu, təchizatçının dəqiq təklif verməsinə kömək edir.
